Sztuka na wyciągnięcie ręki

Monitor Artystyczny
Kadisz, modlitwa za umarłych

Isak Samokovlija `Kadisz, modlitwa za umarłych` to zbiór opowiadań przedstawiających Żydów sefardyjskich, którzy przybywszy do Bośni i osiadłszy w niej, stali się jeszcze jednym spośród wielu zamieszkujących tam narodów. Łatwo przyszło im zachowanie swoją odmienność, a zarazem nie być zupełnie obcymi. Ostatnia wojna zmiotła ich niemal zupełnie z Półwyspu Bałkańskiego.

Świat Żydów w opowiadaniach bośniackiego pisarza osadzony jest w przytłaczającej realności świata końca XIX wieku na Półwyspie Bałkańskim. Prezentuje losy poszczególnych jednostek, które borykają się z biedą, upokorzeniem, brakiem dobrej pracy i pieniędzy. Przybliża nas do ich marzeń i pragnień, skupia się na ich dążeniach, marzeniach, wielokrotnie bardzo przyziemnych, jak zakup sklepu, wyjście za mąż, zmianę pracy.  Ich wyobrażenia przeplatają się ze smutną rzeczywistością. Uświadamia nas, jak marzenia potrafią uskrzydlać, dodać nowych sił. Jak nadzieja na nowy, lepszy los oddaje sił do ciężkiej pracy. Opisuje ludzkie namiętności, przesądy, potrzeby, również wprowadza nas świat dzieci, który nie są potulnymi aniołkami. Ujawnia ich okrucieństwo, potrzebę dominacji lub chęć dostosowania się do innych. Prezentuje jednocześnie, jak dzieci były wówczas traktowane, wielokrotnie bite i przymuszane do cieżkiej pracy.

Świat zaprezentowany przez Samokovlija nie rozjaśnia się przed nami radosną sielanką. Widać w nim okrucieństwo, ciężką pracę, morderstwo, namiętności, niespełnione marzenia, trudy codzienności i radości dnia świątecznego, sporadycznie rozjaśniające mroczne życie sefardyjskich Żydów.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *


*

aktualności
Najnowsze komentarze